Eén van de uitkomsten van een Straat Consulaat onderzoek in de dagbesteding in 2013 was dat de bezoekers vinden dat het hen aan perspectief ontbreekt. Hiermee is Straat Consulaat samen met partners aan de slag gegaan wat heeft geresulteerd in een projectplan.

Het Educatieproject, dat in 2014 als pilot van start is gegaan, is in 2015 en 2016 succesvol voortgezet. Het project biedt (ex)dak- en thuislozen de mogelijkheid een training Weer Naar School bij het ROC Mondriaan te volgen en daarna een Mbo-diploma te behalen.
Bij de start van dit project was de verwachting dat we voor de mensen uit onze doelgroepen belemmeringen zouden constateren, meer dan voor de gemiddelde leerling op een Mbo-opleiding, waarmee we aan de slag zouden kunnen gaan en zodoende het pad zouden kunnen effenen voor anderen.

Potentiële kandidaten worden aangemeld door medewerkers van voorzieningen. Daarna voert de projectcoördinator van het Straat Consulaat een intakegesprek met de kandidaat, om te bezien of de kandidaat een aantal zaken op de rit heeft, zoals een uitkering, huisvesting, dagbesteding en voldoende gemotiveerd is.
De projectcoördinator stelt samen met de trainster van het Mondriaan een groep samen, die de Weer Naar School training bij het Mondriaan gaat volgen: gedurende 12 weken, drie dagdelen per week. Doel van de training: een definitieve keuze maken voor een vervolg. Belangrijke onderdelen tijdens de training zijn Nederlands, rekenen en beroepenoriëntatie, waar het ontdekken van eigen kennis en vaardigheden voorop staan.
Deelnemers wordt geadviseerd om daarna te kiezen voor een BBL-opleiding omdat daar minimaal 20 uur per week werk, middels een stageplaats, aan verbonden is in plaats van vijf dagen in de schoolbanken. Tijdens de training kunnen kandidaten zich aanmelden voor verschillende opleidingen.

Opleiding en financiën
Voor deelnemers met een WWB-uitkering wordt in samenwerking met het Werkgeversservicepunt en de afdeling Participatie gekeken of de keuze van de opleiding qua lengte en perspectief realistisch is voor de arbeidsmarkt. De deelnemers wordt door hen opgeroepen voor een gesprek en er wordt een aantekening op de klantenkaart gemaakt, dat de deelnemer voor de duur van de opleiding mag studeren met behoud van uitkering.
Voor deelnemers met een UWV-uitkering dient eveneens te worden afgestemd en goedkeuring te worden verkregen.
Als deelnemers onder bewind voering staan en/ of schuldhulpverlening hebben, is afstemming met de bewindvoerder/ schuldhulpverlener noodzakelijk.
Deze zaken moeten (vooraf) geregeld worden om ervoor te zorgen dat de deelnemers in “alle rust” aan hun opleiding, huiswerk en stage kunnen beginnen.

De subsidie voorziet maar voor een klein deel in kosten van reizen en materiaal. Voor het studie- en inschrijfgeld en boeken dienen zo spoedig mogelijk na de keuze van de opleiding fondsen te worden aangevraagd. Vanaf 2016 wordt deze taak te belegd bij de persoonlijk begeleider van de deelnemer, die daarbij eventueel kan terugvallen op de projectcoördinator.

Ondersteuning en begeleiding
Met alle deelnemers wordt door de projectcoördinator contact onderhouden.
Met de schoolgaanden is er contact over de voortgang van de opleiding en over praktische zaken, zoals uitbetaling van reiskosten.
Met degenen die er (nog) niet aan toe waren om naar school te gaan of waren afgewezen bij diverse opleidingen wordt contact gehouden en wordt in een later stadium opnieuw bekeken welke mogelijkheden er zijn. Van deze deelnemers is het merendeel vrijwilligerswerk gaan doen.

Voldoende begeleiding is van groot belang en vanaf de aanmelding wordt de persoonlijk begeleider bij het opleidingstraject betrokken.
Vanuit de uitgebreide kennis over Mbo-opleidingen en stages adviseert Straat Consulaat de begeleiders en wordt wanneer gewenst afgesproken met deelnemers.
Vanuit de opleidingen is ook ondersteuning aanwezig, evenzo op stage- of leer-/werkplekken vindt coaching plaats. Bovendien steunen deelnemers elkaar onderling.

De resultaten
In het eerste half jaar van 2016 is vanuit 20 aanmeldingen één trainingsgroep gevormd met 12 deelnemers, die de training Weer Naar School hebben gevolgd. Deze 12 deelnemers hebben de training succesvol afgerond en het certificaat behaald. De overige kandidaten bleken er nog niet klaar voor. Driekwart van de deelnemers is eind augustus 2016 gestart met een Mbo-opleiding in zorg, techniek, administratie en ICT.

Van de 30 deelnemers in 2015, verdeeld over twee groepen, heeft ruim 2/3 het certificaat behaald, na deelname aan de training Weer Naar School en is het merendeel van de kandidaten begonnen met een Mbo- opleiding in zorg, bouw of logistiek.

Van de 22 kandidaten in 2014 heeft ruim 2/3 het certificaat behaald en heeft bijna 90% zich aangemeld voor een Mbo-opleiding welke startte in 2015. Het ziet ernaar uit dat het merendeel van die deelnemers in 2017 die opleiding met succes zal afronden.

Niet alleen ‘weer naar school gaan’ is een resultaat. Resultaat is ook dat deelnemers enthousiast zijn geworden om stappen te zetten, weer perspectief zien en idee hebben gekregen wat ze willen, zelfs als ze hebben besloten (nog) niet te starten met een opleiding.

Zoveel als mogelijk is met de deelnemers die wel zijn begonnen met de ‘Weer naar School’ training, maar deze niet hebben afgemaakt gesproken.

Redenen van uitval waren:

  • Lichamelijke problemen en het moeten ondergaan van operaties;
  • Zich toch te oud voelen voor een ‘schoolse setting’, liever een andere weg bewandelen richting werk;
  • De weg naar werk wanneer iemand nog geen enkel diploma heeft lijkt soms lang, wat ondanks de aandacht die ervoor is in de training zorgt voor afhaken;
  • Via WSP bemiddeld naar werk;
  • Verhuizingen of andere gebeurtenissen waardoor de focus op andere zaken komt te liggen dan op school en evt. werk;
  • Teleurstelling als de training of de mogelijkheden anders zijn dan dat iemand gehoopt had.

De belemmeringen en de oplossingen op een rij

  1. Aanmelders zijn niet goed op de hoogte van de voorwaarden die aan deelname zijn verbonden. Dit is ondervangen door de aanmelders in vroeg stadium uit te nodigen en hierover te informeren. Tevens worden begeleiders vanaf de aanmelding actief betrokken.
  2. Deelnemers weten niet in welke “stroom” zij zitten bij SZW. Straat Consulaat vraagt dit na, zodat de deelnemer weet welke mogelijkheden er zijn.
  3. Een vierjarige Hbo-opleiding is binnen het project niet mogelijk, omdat gemeente niet kan garanderen dat iemand zijn opleiding kan afmaken met behoud van uitkering en Straat Consulaat de begeleiding niet kan garanderen, omdat de subsidie steeds voor een jaar wordt verleend. Deze belemmering kunnen wij helaas niet wegnemen.
  4. De deelnemers hebben vaak weinig middelen, slechts enkele deelnemers konden zelf financieel bijdragen aan de opleiding. De gemeente financiert de projectleiding en een klein deel reis- en materiaalkosten. Voor les- en boekengeld hebben de volgende fondsen meegewerkt: Stichting Samenwerkende Steun Fondsen, Fundatie van de Vrijvrouwe van Renswoude, Bisschop Bluyssen Fonds, Max Cohen Fonds, Christine Stichting, Stichting Zorg en Bijstand en Vrienden van Parnassia.
  5. Voor BBL-opleidingen worden studenten geacht zelf een werkplek te vinden. Hoewel het ook vrijwilligerswerk mag zijn, bleek dit niet altijd een gemakkelijke opgave. Oplossing is dat Straat Consulaat en begeleiders hiertoe een netwerk ontwikkelen.
  6. Voor een aantal deelnemers is de stap naar een opleiding erg groot. Hier wordt in de Weer Naar School training extra aandacht aan geschonken. Ook vanuit het Straat Consulaat en in overleg met de begeleider konden we hierin ondersteunen. Degenen die besloten (nog) geen Mbo-opleiding te gaan doen dit jaar hebben toch een stap vooruitgezet. Enkelen willen alsnog via het WSP aan de slag of willen eerst vrijwilligerswerk gaan doen in de richting van een opleiding of beroep dat ze wellicht in een later stadium willen beoefenen. Een aantal deelnemers is vrijwilligerswerk gaan doen bij het Straat Consulaat.
    De druk om per september met iets te starten was er daardoor af en mensen hebben wat meer tijd en ruimte gekregen om richting te bepalen.
  7. In één geval moest een deelnemer die onder bewind stond toestemming krijgen van de rechter commissaris. Dit verzoek moest onderbouwd worden door de deelnemer zelf, een hulpverlener en een keuringsarts van de GGD. Door bureaucratie en vakanties van betrokkenen heeft deze toestemming bijzonder lang op zich laten wachten, wat het natuurlijk spannend maakte of de deelnemer zou kunnen starten met de opleiding. Inmiddels wordt hier bij de intake al aandacht aan geschonken zodat een dergelijk verzoek op tijd gedaan kan worden.
  8. De opleiding ‘Begeleider Geestelijke Gezondheidszorg met Ervaringsdeskundigheid’ aan het Zadkine in Rotterdam is voor veel deelnemers de opleiding van hun dromen. Deze opleiding kost echter €4.500,- voor twee jaar en er vindt geen restitutie plaats wanneer iemand de opleiding tussentijds afbreekt. Dit is een relatief groot bedrag per persoon en geen enkel fonds wilde het gehele bedrag op zich nemen. Per persoon moesten vier of vijf fondsen worden aangeschreven. De moeite waard, omdat het een hele goede opleiding is met een volwaardig Mbo-4 diploma waar men leert ervaringsdeskundigheid professioneel in te zetten.

Eind 2015 zijn voor zes personen verschillende fondsen aangeschreven en middelen toegezegd en door een financiële garantstelling van het Straat Consulaat voor het niet geworven deel konden de leerlingen starten.

Vanaf 2016 stellen wij bij aanmelding als voorwaarde dat de begeleider vanuit de instelling het school- en boekengeld voor de opleiding werft. Straat Consulaat assisteert hierbij.

Fondsaanvragen zijn tijdroven. Een andere optie, in de subsidieaanvraag bij de gemeente budget voor school- en boekengeld meenemen, werd helaas niet gehonoreerd.